Rafael Chirbes: Oude vrienden
Roman in de Spaanse Bibliotheek
Origineel: Los viejos amigos
Uit het Spaans vertaald door
Eugenie Schoolderman
250 pagina’s, gebonden
Prijs: euro 24,50
ISBN 987 9074622 57 8
NUR 302
Een blik in de spiegel van het verleden kan leiden tot een gevoel van
vervreemding en weemoed. Een aantal oude kameraden komt na vele jaren weer
bijeen voor een diner in Madrid. In de jaren zeventig maakten zij deel uit van
de intellectuele voorhoede die ten strijde trok tegen Franco. Zij vormen de
stemmen waarmee deze roman is gevuld: stemmen van idealisten die veel van hun
dromen hebben zien vervliegen en er nu van maken wat ervan te maken valt. Onder
hen een gemankeerd schrijver die de kost verdient als makelaar, een
middelmatige kunstschilder, een galeriehoudster, een pr-dame en een Europees
ambtenaar. In hun monologen kijken zij met gemengde gevoelens terug op de
voorbije jaren. Oude vrienden is een roman die klinkt als een symfonie waarin
de verschillende stemmen op hun beurt inzetten, elkaar aanvullen en
tegenspreken.
Oude vrienden vormt het derde deel van de trilogie waarin eerder De lange mars en De val van Madrid verschenen. De Spaanse auteur Rafael Chirbes (1949) oogst in heel Europa succes
met zijn romans, waarin hij een fascinerend en treffend beeld schetst van de
recente Spaanse geschiedenis.
‘Chirbes bewijst dat hij de belangrijkste chroniquer van het recente Spaanse
verleden is (...) Dankzij de vele schakeringen die hij aanbrengt in het
complexe web van verraad, verwijten en verlangens die de ineerlijke monologen
met elkaar vormen is hij het cliché toch altijd ruimschoots voor.’ Maarten Steenmeijer in de Volkskrant van 4 mei 2007. Lees hier de hele recensie
(PDF)
'In dit derde deel kijkt Chirbes achterom en sluit daarmee de cyclus op
magistraal symmetrische wijze af. Toekomst, heden en verleden spiegelen elkaar
paradoxaal als aanvang, midden en slot.
Even prachtig als de vorm van deze trilogie is de literaire beheersing waarmee
Chirbes in dit slotdeel zijn meesterschap bevestigt. Kaleidoskopisch maar
voortdurend beheerst, raakt deze roman aan de diepste lagen van een
mensenleven, in alle facetten die dat in zich draagt. Ook al overheersen spijt,
wrok en ontgoocheling bij ieder van degenen die Chirbes aan het woord laat,
nergens wordt de vertelling larmoyant of zelfs maar gechargeerd. Steeds
verschieten de personages van kleur, al naar gelang degene die aan het woord is
of de gebeurtenissen die worden opgediept.
Daarmee bereikt Chirbes niet alleen een verbluffende subtiliteit in de schepping
van zijn personages en de analyse van hun fragiele onderlinge verhoudingen. Hij
doet dat ook in een prachtige taal, die door Eugenie Schoolderman op
schitterende wijze in het Nederlands is omgezet. Rijk en ritmisch, met een
woordkeus en tempo die volmaakt op de aan het woord zijnde stem zijn
toegesneden, rijgen de zinnen zich aaneen tot een indrukwekkend menselijk
panorama, dat tegelijk het gewetensonderzoek van een generatie is. Met
Oude vrienden bewijst Chirbes te behoren tot de beste Spaanse romanschrijvers van dit moment.'
